Κίνδυνος για επιπτώσεις στην παραγωγή αλλά και στα ελαιόδεντρα

 

Γράφει: Ο Νίκος Μιχελάκης*

 

   Οι πρωτοφανείς σε ένταση και διάρκεια καύσωνες που έρχονται κατά κύματα για δεύτερη φορά φέτος, μετά τους καύσωνες που είχαμε στα τέλη Ιούνιου - αρχές Ιουλίου, μπορεί να είναι οπωσδήποτε ωφέλιμοι στην καταπολέμηση Δάκου, πιθανόν όμως να καταστούν και επικίνδυνοι για την ζωή και δραστηριότητα πολλών ζωικών και φυτικών οργανισμών και βέβαια και των ίδιων των ελαιοδέντρων.

Η δακοκτονική δράση

    Βέβαια, οι καύσωνες, ληθών σαν από μηχανής θεός να αναλάβουν κυριολεκτικά τον ρόλο των ψεκασμών της συλλογικής δακοκτονίας σε όλη την χώρα και ιδιαίτερα την Κρήτη. Και αυτό είναι σημαντικό μια και η κεντρική κρατική μηχανή φαίνεται πως τελικά αδυνατεί να ανταποκριθεί στις κρίσιμες απαιτήσεις σωστής και ολοκληρωμένης εφαρμογής του συστήματος, όπως είναι οι προσλήψεις εποπτικού προσωπικού και οι προμήθειες φαρμάκων κ.α.

    Και η δράση αυτή των καυσώνων φαίνεται να είναι αποτελεσματικότερη από την δράση των ψεκασμών της δακοκτονίας, αφού έχει πλήρη γενικότητα και εφαρμόζεται σε όλους γενικά τους ελαιώνες χωρίς εξαιρέσεις βιολογικών, περιφραγμένων, δύσβατων και επιτηδείως παραλειπόμενων. Συγχρόνως όμως, είναι και ορθολογικότερη, αφού ενεργεί χωρίς φάρμακα!

    Βέβαια, στην πράξη, η ένταση των καυσώνων δεν ήταν ίδια σε όλες τις περιοχές. Γενικά όμως σχεδόν παντού ξεπέρασε τους 38ο ενώ σε αρκετές όπως στις περιοχές της Μεσαράς στην Κρήτη, ξεπέρασε και τους 42ο και το κυριότερο διήρκεσε επί αρκετές μέρες. Έτσι, η δράση τους για τα πρώτα στάδια του δάκου (αυγά, προνύμφες, νύμφες) αναμένεται θανατηφόρα, άλλα και για τα τέλεια έντομα εκτιμάται σημαντική. Δεν θα είναι όμως ολοκληρωτική. Ο δάκος ποτέ δεν εξολοθρεύεται τελείως και συνήθως επανέρχεται δριμύτερος!ΦΩΤΟ 1 2021

Η φυτοκτονική δράση

    Οπωσδήποτε, η επίδραση των καυσώνων στα ελαιόδεντρα, συνήθως δεν είναι καταστροφική, όταν η ένταση και η διάρκεια τους είναι σε χαμηλά έως μέτρια επίπεδα. Τα ελαιόδεντρα γενικά έχουν την ικανότητα να αντιδρούν σε περιόδους υψηλής ατμοσφαιρικής ζήτησης (καύσωνες), κλείνοντας τα στομάτια των φύλλων τους και περιορίζοντας έτσι την διαπνοή και την αποβολή νερού.

    Όταν όμως οι καύσωνες εντείνονται και ξεπερνούν τους 40ο και παρατείνονται επί εβδομάδες, όπως συμβαίνει αυτή την περίοδο, μπορούν να προκαλέσουν δυσάρεστα αποτελέσματα ιδιαίτερα στις ελιές που βρίσκονται υπό δυσμενείς συνθήκες διαθεσιμότητας εδαφικής υγρασίας.

    Πρώτη βλαβερή συνέπεια των έντονων και παρατεταμένων καυσώνων είναι η αναστολή της αύξησης η και συρρίκνωση των καρπών, η οποία συνεπάγεται μείωση του ρυθμού ελαιοποίησης, με τελικό αποτέλεσμα την μειωμένη παραγωγή ελαιολάδου.

   Δεύτερη και σοβαρότερη επίπτωση που μπορεί να συμβεί σε ακραίες καταστάσεις, είναι η μόνιμη μάρανση των φύλλων που εκδηλώνεται αρχικά με στρίψιμο και αργότερα με πλήρη ξήρανση τους.

    Τρίτη και οδυνηρότερη συνέπεια, μπορεί να είναι η πρόκληση πυρκαγιών η οποία διευκολύνεται στις περιπτώσεις ακαλλιέργητων και χορταριασμένων ελαιώνων.

    Και βέβαια οι πιθανότητες να συμβούν όλα αυτά αυξάνονται σε περιπτώσεις μειωμένης διαθεσιμότητας εδαφικού νερού η οποια σχετίζεται με εδάφη χαμηλής υδατοχωρητικότητας, ύπαρξη ζιζανίων, ανισορροπία (υπερβολικό μέγεθος) δέντρων – εδάφους κ.α., πράγματα που βέβαια δεν μπορούν να διορθωθούν την τελευταία στιγμή!

Μοναδική άμεση αντιμετώπιση είναι η εφαρμογή άρδευσης, όπου υπάρχει η δυνατότητα!

 

*Ο Νίκος Μιχελάκης, είναι Δρ. Γεωπόνος, πρώην Δ/ντής του Ινστιτούτου Ελιάς Χανίων και Επιστ. Σύμβουλος του ΣΕΔΗΚ. Τα άρθρα του εκφράζουν προσωπικές απόψεις και δεν απηχούν κατά ανάγκη τις απόψεις του ΣΕΔΗΚ. Μπορούν να αναδημοσιευτούν μόνο μετά άδεια του (Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.)