Πραγματοποιήθηκε στη Σητεία στις 19-2-2020

Εφ. ΑΝΑΤΟΛΗ (21 Φεβρουαρίου 2020) | Μαρίζα Ψαράκη

«Ασθένειες και εχθροί της ελιάς» ήταν το θέμα της εσπερίδας, που πραγματοποιήθηκε στο αμφιθέατρο του Τμήματος Διατροφής και Διαιτολογίας του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου την Τετάρτη το βράδυ. Έτυχε αυξημένης ανταπόκρισης και πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία του Επιμελητηρίου Λασιθίου. Τη συνδιοργάνωσαν η Περιφέρεια Κρήτης, το ΓΕΩ.ΤΕ.Ε. Παράρτημα Κρήτης, ο ΕΛΓΟ «Δήμητρα», Ινστιτούτο Ελιάς, Υποτροπικών Φυτών και Αμπέλου, το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο, ο Δήμος Σητείας και το Επιμελητήριο Λασιθίου.

sitia eliaΤην παρακολούθησαν μεταξύ άλλων ο Αντιπεριφερειάρχης Πρωτογενούς Τομέα κ. Μανόλης Χνάρης, ο Αντιπεριφερειάρχης Λασιθίου κ. Γιάννης Γουλιδάκης, οι Δήμαρχοι Σητείας και Ιεράπετρας κ. Γιώργος Ζερβάκης και Θεοδόσης Καλαντζάκης, οι Περιφερειακοί Σύμβουλοι Γιώργος Τσιφετάκης και Κων. Ξενικάκης και άλλοι εκπρόσωποι της αυτοδιοίκησης, συνεταιρισμών και παραγωγοί. Συντόνισε ο Αναπληρωτής Διευθυντής Διεύθυνσης Αγροτικής Οικονομίας Περιφέρειας Κρήτης κ. Κων. Φουτάκης.

  Στον χαιρετισμό του ο κ. Χνάρης σημείωσε ότι η εσπερίδα στη Σητεία είναι η πρώτη από μία σειρά που θα ακολουθήσουν στο νησί. Αναφέρθηκε στα προβλήματα που δημιουργήθηκαν φέτος στην ελαιοκαλλιέργεια του νησιού, ιδιαίτερα λόγω των έκτακτων κλιματολογικών συνθηκών, που επικράτησαν και είχαν άμεση επίπτωση και στη μείωση της παραγωγής, αλλά και στην υποβάθμιση του προϊόντος.

«Είναι υποχρέωσή μας ως Περιφέρεια εκτός από την διεκδίκηση αποζημιώσεων για τους παραγωγούς να δούμε και την επόμενη ημέρα, η οποία θεωρώ ότι είναι πολύ πιο σημαντική. Εκτός από την προσπάθεια που κάνουμε για να υλοποιήσουμε το επόμενο πρόγραμμα δακοκτονίας σε καλύτερο βαθμό, θεωρώ ότι πρέπει να προχωρήσουμε και στην ενημέρωση των παραγωγών έγκαιρα και έγκυρα. Διότι φέτος καταφέραμε και γίναμε όλοι γεωπόνοι. Στο πλαίσιο αυτό λοιπόν σε συνεργασία με τα επιστημονικά και ερευνητικά ιδρύματα του νησιού μας, δηλαδή με τους ειδικούς θα ξεκινήσουμε την ενημέρωση στους παραγωγούς που θα ακολουθήσει σε όλες της Περιφερειακές Ενότητες».

Οι ομιλητές

Συμμετείχαν πολλοί ομιλητές, που ανέπτυξαν ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες εισηγήσεις. Αναλυτικά:

- Μανόλης Μαρκάκης, Φυτοπαθολόγος Μυκητολόγος Ερευνητής στο Ινστιτούτο Ελιάς Υποτροπικών Φυτών και Αμπέλου του ΕΛΓΟ «Δήμητρα», Ασθένειες της Ελιάς

- Μανόλης Ροδιτάκης, Αντιπρόεδρος του ΓΕΩΤΕΕ Παρατήματος Κρήτης, Ερευνητής ΕΛΓΟ -Ινστιτούτο Ελιάς, Υποτροπικών Φυτών και Αμπέλου, Εντομολογικοί Εχθροί της Ελιάς

- Αντώνης Παρασκευόπουλος, Διευθυντής Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής Π.Ε. Τριφυλίας Κυπαρισσία, Φυτοπροστασία Ελιάς, Περίπτωση Μεσσηνίας

- Αγγελική Καραταράκη, Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής Π.Ε. Λασιθίου, Εφαρμογή του Προγράμματος Δακοκτονίας στην Περιφέρεια Κρήτης.

Οι μύκητες ως συνεργοί

Για μία σημαντική πρωτοβουλία μίλησε ο κ. Μαρκάκης. «Η εσπερίδα», δήλωσε, «γίνεται στο πλαίσιο των ενημερώσεων που διοργανώνονται προκειμένου να ενημερώσουμε τους παραγωγούς για την φυτοπροστασία γενικότερα της ελιάς, έχοντας παραδείγματα από την πρόσφατη απώλεια της εσοδείας του ελαιοκάρπου του 2019 και έτσι οι τοπικοί φορείς και οι παραγωγοί να είναι σε εγρήγορση και του χρόνου να μην έχουμε ανάλογα φαινόμενα».

Ανέλυσε στις κυριότερες μυκητολογικές ασθένειες της ελιάς στην Κρήτη.

Όπως φαίνεται και αυτοί οι μύκητες έχουν κάποιο σημαντικό ρόλο στη δραματική υποβάθμιση της ποιότητας του ελαιολάδου, που διαπιστώθηκε φέτος σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. «Βέβαια αυτοί οι μύκητες οφείλω να πω ότι από τις μέχρι τώρα αναλύσεις μας είναι αρκετοί, αλλά είναι κυρίως σε συνέργεια με το έντομο του δάκου».

   Η αποτελεσματικότητα των ψεκασμών

Ο κ. Ροδιτάκης αναφέρθηκε στα δεδομένα για το δάκο. «Όσον αφορά τους δολωματικούς ψεκασμούς είναι μία μελέτη περίπου στα 4 με 5 χρόνια σε διάρκεια αυτή τη στιγμή. Αξιολογούμε μία νέα προσέγγιση που στόχο έχει την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας σε σχέση με τον τρόπο εφαρμογής, δηλαδή μέσω δολώματος, να δούμε επίπεδα θνησιμότητας. Η μέθοδος αυτή έχουμε ένα σκέλος στο εργαστήριο κι ένα στο ύπαιθρο.

Βρισκόμαστε σε φάση που ενημερώνουμε σταδιακά το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης για τα προϊόντα που είναι εγκεκριμένα όσον αφορά τις αποτελεσματικότητες. Βρίσκουμε αποτελέσματα χαμηλής, μεσαίας, υψηλής αποτελεσματικότητας, έχουμε δηλαδή διάφορες διαβαθμίσεις.

Θεωρούμε ότι με αυτές τις πληροφορίες το ΥΠΑΝ θα μπορέσει στο μέλλον να τροποποιήσει ανάλογα τις εγκρίσεις ή τις προμήθειες που θα έχει έτσι ώστε να προσπαθεί να φέρνει τα βέλτιστα προϊόντα στην δακοκτονία», επεσήμανε.

   Μεθοδικότητα και ποιότητα

Ο κ. Παρασκευόπουλος σημείωσε ότι «η παραγωγή φέτος του νομού Μεσσηνίας θα ανέλθει σε 60.000 τόνους, ενώ στην περιοχή της Τριφυλίας τους 40.000. Η οξύτητα ήταν από 0 έως 0,1! Δεν είχαμε καθόλου δάκο, μας βοήθησαν οι συνθήκες αλλά και η δουλειά που γίνεται εκεί. Η ποιότητα του ελαιολάδου είναι το ζητούμενο. Η αντιμετώπιση των προβλημάτων φυτοπροστασίας δεν είναι απλή υπόθεση.

Χρειάζεται συνέργειες, μεθοδικότητα, σχεδιασμό, οργάνωση για να μπορέσουμε τόσο το δάκο, το γλοιοσπόριο και τις λοιπές ασθένειες να τις αντιμετωπίζουμε και να έχουμε καθαρό προϊόν, χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα».

 

Οι βασικοί παράγοντες

Η κ. Καραταράκη εστίασε στον σκοπό της εσπερίδας, στην ενημέρωση δηλαδή του κόσμου σε σχέση με προβλήματα, ουσιαστικά τις ασθένειες και εχθρούς της ελιάς καθώς και την δακοκτονία. «Μετά από το πρόβλημα που έχει προκύψει φέτος με το ελαιόλαδο, τις τιμές, την ποιότητα», ανέφερε, «θεωρούμε ότι πρέπει να συζητήσουμε με τον κόσμο, να του δώσουμε πληροφόρηση, να μας πει τα προβλήματα του να δούμε τί μπορούμε να κάνουμε ώστε την επόμενη χρονιά να μην έχουμε τόσο έντονα προβλήματα- αν είναι δυνατόν.

Για τα φετινά δεδομένα, αρχικά το μεγάλο πρόβλημα δημιουργήθηκε από το πολύ παρατεταμένο και ζεστό φθινόπωρο που είχαμε, δηλαδή αν δεν υπήρχαν αυτές οι καιρικές συνθήκες δεν θα ήμασταν εδώ που είμαστε τώρα. Δημιουργήθηκαν λοιπόν οι ευνοϊκές συνθήκες, είχαμε πολύ όψιμη προσβολή από το δάκο, πολύ μεγάλη. Δηλαδή αφού έκλεισε το πρόγραμμα δακοκτονίας μες τον Νοέμβρη, ακόμη και μέχρι μέσα Δεκέμβρη, και από τις ζημιές του δάκου και τις καιρικές συνθήκες, άπνοιας, υψηλή υγρασία, υψηλές θερμοκρασίες είχαμε πολλές δευτερογενείς προσβολές από μύκητες στον ελαιόκαρπο ο οποίος ήδη ήταν προσβεβλημένος από το δάκο, με αποτέλεσμα να έχουμε όλα αυτά τα προβλήματα.

Για την επόμενη σαιζόν, αν ο καιρός είναι ίδιος και τα προβλήματα όλα τα άλλα που υπάρχουν συνεχίζουν να υφίσταται -συν το πρόβλημα της ανθεκτικότητας των φαρμάκων που έχει ειπωθεί ότι είναι μεγάλο, δεν αναμένεται να είναι καλύτερα τα πράγματα. Δηλαδή οι δύο βασικές προϋποθέσεις, καιρός και φάρμακα με ανθεκτικότητα (όχι όλα), δεν είναι εύκολο να αλλάξουν ούτε είναι στο χέρι μας άμεσα να τα αλλάξουμε. Αν συνεχίσουν να υφίστανται οι δύο αυτοί βασικοί παράγοντες, θα συνεχίσουμε να έχουμε προβλήματα γι’ αυτό είναι καλό από τώρα να υπάρχει κινητοποίηση στις υπηρεσίες, στους φορείς, τους παραγωγούς».

 

Για μια ολιστική προσέγγιση

Η Αντιπρόεδρος του Επιμελητηρίου Λασιθίου κ. Νατάσα Πλακάκη κατά τον σύντομο χαιρετισμό της- μεταφέροντας και το χαιρετισμό του Προέδρου του Επιμελητηρίου κ. Θωμά Χαριτάκη- και δηλώσεις της ευχαρίστησε θερμά για την για την άμεση ανταπόκριση και την πολύτιμη συμβολή όλων στην εσπερίδα.

«Συναισθανόμενοι την αγωνία των Λασιθιωτών ελαιοπαραγωγών, το Επιμελητήριο Λασιθίου ανέλαβε την πρωτοβουλία για τη διοργάνωση της πρώτης εσπερίδας- οδηγού για τις ασθένειες και τους εχθρούς της ελιάς, στη Σητεία, την πλέον ελαιοπαραγωγική περιοχή της περιφέρειας», εξήγησε.

Εξέφρασε την ικανοποίησή της για τα αποτελέσματα. «Η προσέλευση του κόσμου ήταν μεγάλη και η συμμετοχή στην συζήτηση που ακολούθησε ήταν ενδιαφέρουσα. Ως συμπεράσματα από την εσπερίδα να κρατήσουμε ότι πρέπει οι καλλιεργητές να είναι “κοντά” στους ελαιώνες, να καταγράφουν και να ενημερώνουν τους τοπικούς γεωπόνους και τις αρχές για ο,τιδήποτε δεν αναγνωρίζουν στον καρπό και στο δέντρο.

Να είναι αρωγοί στις ενέργειες των ΔΑΟΚ για την δακοκτονία χωρίς να φέρουν εμπόδια και να αναφέρουν τις αστοχίες του συστήματος, να γίνει μια πιο ολιστική προσέγγιση της φυτοπροστασίας της ελιάς με διάφορα μέσα. Και να μην επαναπαυόμαστε μόνο στο σύστημα της δακοκτονίας, που αν αυτό δεν αλλάξει και εκσυγχρονιστεί άμεσα, σίγουρα δεν μπορούμε να προσδοκούμε αποτελεσματικότητα, εφ’ όσον ο δάκος εμφανίζεται ανθεκτικός στα εγκεκριμένα εντομοκτόνα. Ας κρατήσουμε την τελευταία πρόταση του κ. Παρασκευόπουλου “δεν υπάρχουν αδιέξοδα”, συνεχή ενημέρωση και επιμόρφωση και με κριτική σκέψη για την σωστή ενέργεια».